روزنامه خراسان - ویژه نامه خراسان جنوبی

؛مدير گروه فيزيك دانشگاه بيرجند:
؛رصد خانه دكتر مجتهدي پايان سال افتتاح مي شود
تاريخ انتشار 27/03/87 شماره سريال 17007


؛رصدخانه دكتر مجتهدي دانشگاه بيرجند، پس از اتمام عمليات ساختماني و بخشي از محوطه آن امسال به بهره برداري مي رسد.مدير گروه فيزيك دانشگاه بيرجند با بيان اين مطلب به خبرنگار خراسان گفت: در سال ١٣٧٧ پس از اعلام آمادگي براي اهداي يك دستگاه تلسكوپ ١٤ اينچ سلسترون توسط دكتر مشار به دانشگاه بيرجند، قراردادي بين ايشان و رئيس دانشگاه منعقد شد كه بر اساس آن دانشگاه بيرجند متعهد شد ساختمان مناسبي براي رصد خانه احداث كند تا پس از اتمام كار ساختماني، مشاراليه تلسكوپ را به گروه فيزيك اين دانشگاه اهدا كند.دكتر عباس عابدي افزود: تاكنون علاوه بر پيشرفت ٧٥ درصدي كار ساختماني رصد خانه، برق رساني به محل مورد نظر با صرف مبلغ ١٥٠ ميليون ريال از محل اعتبارات تخصيصي، توسط شركت برق منطقه انجام شده است. وي ادامه داد: براي اين منظور ابتدا طرح توجيهي رصد خانه دكتر مشار دانشگاه بيرجند تهيه و براي واحدهاي مربوطه در وزارت متبوع ارسال شد؛ سپس در سال ١٣٧٨ طرحي پژوهشي با عنوان: «مكان يابي»، احداث، تجهيز و راه اندازي رصد خانه با برآورد هزينه اي بالغ بر ٣٧٠ ميليون ريال تهيه و تقديم معاونت پژوهشي دانشگاه شد كه در همان سال به تصويب شوراي پژوهشي دانشگاه رسيد. مجري اين طرح خاطرنشان كرد: يك صد ميليون ريال در پايان سال ٨٦ از سوي وزارت متبوع براي ساخت رصدخانه اختصاص يافت.همچنين با استفاده از نقشه هاي توپوگرافي منطقه و با همكاري صميمانه مرحوم مهندس اميني، قله كوهي به ارتفاع ٢ هزار و ٦١٧ متر واقع در نزديكي روستاي كاهي كه علاوه بر بلندي (دومين ارتفاع منطقه بيرجند است)، نزديكي به جاده آسفالته و شبكه برق سراسري و مركز مخابراتي از ديگر مزاياي آن بود، براي اين منظور انتخاب شد.وي در خصوص اقداماتي كه تاكنون براي احداث ساختمان رصد خانه با همكاري ديگر ادارات منطقه صورت گرفته است، اظهار داشت: ابتدا سعي شد با استفاده از امكانات رايگاني كه از طريق فرمانداري بيرجند در اختيار داشتيم، جاده فرعي منتهي به رصدخانه احداث شود. در اين راستا با وجود همكاري صميمانه اداره كل راه و ترابري شهرستان بيرجند براي ارسال يك دستگاه بولدوزر در دو نوبت به محل رصد خانه، متأسفانه به علت سنگلاخ بودن ارتفاع مورد نظر، موفق به احداث جاده نشدند. وي اضافه كرد: به ناچار با عقد قراردادي به مبلغ ١٧ ميليون و ٥٠٠ هزار ريال با بخش خصوصي و پرداخت هزينه انتقال بولدوزر در مجموع به مبلغ ١٩ ميليون و ٥٠٠ هزار ريال، تا٢٠ آبان ١٣٧٩ كار بسترسازي جاده به پايان رسيد.به گفته مجري طرح، پس از انتخاب محل رصدخانه به موازات فعاليت هاي اجرايي آن، كار واگذاري زمين به دانشگاه پي گيري شد كه با وجود درخواست اوليه يك صد هكتار، تنها با واگذاري يك هكتار موافقت شد كه مراحل پاياني واگذاري در حال انجام است.وي تهيه نقشه مناسب براي رصدخانه را از ديگر اقدامات صورت گرفته در اين زمينه برشمرد و گفت: طرح تهيه شده از سوي بخش خصوصي پس از تأييد بخش هاي نجوم دانشگاه مشهد و شيراز مورد تصويب گروه فيزيك دانشگاه بيرجند قرار گرفت و از شركت مورد نظر تقاضاي تهيه نقشه شد كه نقشه اجرايي رصد خانه با هزينه حدود ٨ هزار ريال در پايان سال١٣٧٩ تهيه شد.مدير گروه فيزيك دانشگاه بيرجند تصريح كرد: در تابستان سال ١٣٨٠ كار تنظيم جاده به طور رايگان توسط جهاد سازندگي سربيشه انجام شد. سپس با تخصيص اعتبار ١٢٠ ميليون ريال از سوي وزارت متبوع، كلنگ زني پروژه انجام شد.وي ادامه داد: تا اواسط آذر ماه آن سال عمليات اجراي فونداسيون، با وجود شروع فصل سرما انجام شد. تا اين كه در سال ١٣٨١ با درخواست آقاي دكتر مشار، نام رصد خانه به رصد خانه دكتر مجتهدي دانشگاه بيرجند تغيير يافت.دكتر عباس عابدي با اشاره به اين كه در سال هاي ٨٢ و٨٣ به ترتيب مبالغ ٢٧٠ و ١٥٠ ميليون ريال براي ادامه اجراي پروژه از سوي وزارت علوم اختصاص يافت، اظهار داشت: در اين سال ها همچنين مبالغي از محل طرح پژوهشي مصوب از سوي معاونت پژوهشي دانشگاه دريافت و در اين زمينه هزينه شد.وي با بيان اين كه قير پاشي جاده اختصاصي رصدخانه نيز با همت مسئولان اداره راه و ترابري به صورت رايگان صورت گرفته است، خاطر نشان كرد: در بين سال هاي ٨٣ و ٨٤ از طرف كميته مكان يابي رصد خانه ملي ايران به مدت بيش از يك سال فرآيند پارامتر ديد (seeing) از آسمان رصد خانه دكتر مجتهدي دانشگاه بيرجند به عنوان يكي از چهار كانديد رصد خانه ملي صورت پذيرفت.به گفته وي در سال ١٣٨٦ پس از بازديد رئيس دانشگاه از چگونگي اجراي طرح، براي تسريع آن مبلغ ٣٠٠ ميليون ريال اختصاص يافت كه از اين رقم حدود ٦٠ ميليون ريال صرف ساخت گوه و پايه تلسكوپ دركارگاه اتومكانيك دانشگاه و خريد يك دستگاه فوتومتر SSP5A شد.همچنين مبلغي بالغ بر ١٨٠ ميليون ريال هم صرف ساخت راهرو و پلكان متصل كننده ساختمان رصد خانه به محل اتاق تلسكوپ و سكوي اتاق تلسكوپ و حفاظ اطراف آن و ساخت اتاق تلسكوپ با سقف باز شو به صورت پيش ساخته شده است.وي با اشاره به اين كه اتاق تلسكوپ در ٢٨ ارديبهشت سال ٨٧ به محل رصد خانه حمل و در مكان مربوطه نصب شده است، گفت: علاوه بر اعتبارات تخصيص يافته از سوي رياست دانشگاه بيرجند براي اين منظور، مبلغ ٢٠٠ ميليون ريال هم از سوي وزارت خانه متبوع اختصاص يافته است.مجري پروژه ساخت رصد خانه دكتر مجتهدي دانشگاه بيرجند، با اشاره به اين كه در حال حاضر گروه فيزيك دانشگاه بيرجند داراي ٣ عضو هيئت علمي و همچنين ٥ دانشجو با گرايش نجوم مي باشد، تصريح كرد: با افتتاح اين رصد خانه علاوه بر دانشجويان دانشگاه بيرجند، دانشجويان شرق كشور نيز مي توانند از رصد خانه دكتر مجتهدي استفاده كنند.